De projectoproep ‘aankoop van gronden voor bebossing’ kadert sinds 2018 binnen het Besluit van de Vlaamse Regering van 14 juli 2017 betreffende de subsidiëring van de planning, de ontwikkeling en de uitvoering van het geïntegreerd natuurbeheer.
Wat?
Eenmalige subsidie voor de aankoop van te bebossen gronden via een jaarlijkse projectoproep met middelen uit het boscompensatiefonds.
Voor wie?
Natuurlijke personen, privaatrechtelijke rechtspersonen en besturen die op het moment van de aanvraag nog geen eigenaar zijn van de betrokken grond.
Lokale besturen verwijzen we graag door naar de nieuwe projectoproep aankoop van te bebossen gronden voor lokale besturen, met een aparte infobundel.
Voorwaarden
- De grond is nog niet eerder bebost en heeft een minimale oppervlakte van 0,5 ha
- Onderstaande aankoopprojecten van gronden voor bebossing worden gestimuleerd, waarbij de bebossingen die natuurdoelen realiseren de voorkeur genieten:
- Projecten in Speciale Beschermingszones (SBZ) die mee specifieke natuurdoelen per Natura 2000-gebied realiseren
- Stadsbossen, speelbossen of het versterken van lokale bosuitbreidingsinitiatieven
- Projecten voor meer toegankelijk groen in de Vlaamse Rand rond Brussel
- Projecten om mee soorten te beschermen via door de minister vastgestelde soortenbeschermingsprogramma’s
- De gronden moeten liggen in gebieden aangeduid als 'bos', 'overig groen' of 'reservaat en natuur', of in Speciale Beschermingszones (SBZ)
- De aankoop van de terreinen moet effectief gerealiseerd zijn 3 jaar na de toekenning van de subsidie
- Uiterlijk 5 jaar na toekenning van de subsidie gaat de koper over tot bebossing conform de aanvraag. Minstens 25 jaar na uitvoering van alle aanplantingen blijft het bos in stand gehouden, tenzij uitdrukkelijke ontheffing door Natuur en Bos.
- Uiterlijk 3 jaar na de aankoop dient de aanvrager een natuurbeheerplan type twee, drie of vier in met voorstel van toegankelijkheidsregeling
- Er is aandacht voor de communicatie over de realisaties en acties op het terrein van het project
Alle informatie, de noodzakelijke elementen van de aanvraag, de voorwaarden van de projectoproep en de selectiecriteria voor uw projectvoorstel vindt u in deze infobundel aankoop gronden bebossing 2026 (pdf - 9.12 MB).
Voor de aanvraag van de subsidie vult u het aanvraagformulier (xls - 47 kB) in en dient u uw projectvoorstel in. Bijlage 2 van het aanvraagformulier dient als checklist bij de opmaak van uw projectvoorstel.
Aanvraagformulier, projectvoorstel en goedkeuring van uw project mailt u uiterlijk tegen 30 april 2026 naar subsidies.anb@vlaanderen.be.
Bedrag
Binnen het beschikbare budget bedraagt de tussenkomst 60% van het aankoopbedrag of 80% van het aankoopbedrag in de gebiedsaanduiding 'bos' en 'reservaat en natuur', inclusief alle kosten met een maximale subsidie van 3,5 euro per m². Cumul van tussenkomsten door andere overheden is mogelijk voor zover de 60% of 80% in de gebiedsaanduiding 'bos' en 'reservaat en natuur' niet overschreden is.
Procedure
- Elk jaar maakt Natuur en Bos de projectoproep uiterlijk op 31 januari bekend op de website en door publicatie in drie Vlaamse dagbladen. De uiterste datum van indiening is 30 april van het lopende jaar.
- Natuur en Bos beoordeelt het projectvoorstel op basis van de ligging van de aan te kopen grond, de visie op de inrichting en het gebruik van de aan te kopen grond en de mate waarin draagvlak voor het project gecreëerd wordt. Ook de communicatie is een belangrijk criterium. Die criteria kunnen door de minister verduidelijkt worden in functie van de beleidsprioriteiten.
- Natuur en Bos stelt in het advies aan de minister naast de beoordeling van elk projectvoorstel ook een rangschikking voor van de projectvoorstellen waarvoor gunstig advies verleend wordt.
- Uiterlijk 1 oktober na de projectoproep beslist de minister over de toekenning van de aankoopsubsidie. Dat gebeurt in de volgorde van de rangschikking die Natuur en Bos aan de projectvoorstellen heeft gegeven. Natuur en Bos brengt de aanvragers op de hoogte van de beslissing van de minister.
Wilt u een voorbeeld bekijken van een uitgewerkte visie over inrichting en gebruik (een van de beoordelingscriteria)? Laat u dan zeker inspireren door dit projectvoorbeeld van een privé-eigenaar:
Laureaten projectoproep 2025
1. Hannelore Durnez, Volkegembos
Het project is gelegen in habitatrichtlijngebied (Bossen van de Vlaamse Ardennen en andere Zuidvlaamse bossen BE2300007) - sluit aan op actueel boshabitat en is gelegen in voorlopige zoekzone Natura 2000 (habitattype 9130). De geplande bebossing versterkt de bestaande boskern en maakt deze meer robuust, gunstig voor alle bos-gerelateerde soorten. Dit project versterkt de gewenste ecologische structuur en draagt bij tot instandhoudingsdoelen.
2. Gemeente Bonheiden, Aankoopsubsidie Tinstraat 69
Dit project betreft een lokaal bosuitbreidingsinitiatief met ecologische, ruimtelijke, en maatschappelijke meerwaarde. De omgeving staat gekarteerd als potentieel landbiotoop voor de kamsalamander. De gerealiseerde bosuitbreiding draagt bij tot de bescherming van soorten via de door de minister vastgestelde soortenbeschermingsprogramma’s.
3. Stad Tielt, Ommegangsdreef
Dit project betreft een lokaal bosuitbreidingsinitiatief met ecologische, ruimtelijke, recreatieve en maatschappelijke meerwaarde. Met deze bebossing wordt een parkgebied ingevuld dat is afgebakend ter hoogte van de vallei van de Citroenbeek. Deze vallei zit tussen twee woongebieden. Dit bos heeft lokaal een ecologische meerwaarde en zal zorgen voor een betere woonomgeving voor de twee woongebieden.
Laureaten Projectoproep 2024
1. Gemeente Nijlen, Bosuitbreiding Fort van Kessel
Dit project betreft een lokaal bosuitbreidingsinitiatief met ecologische, ruimtelijke, recreatieve en maatschappelijke meerwaarde, deel uitmakend van een ruimere gewenste structuur. Het projectgebied is geflankeerd door biologisch zeer waardevolle deelgebieden. Ten noordoosten van dit perceel is er een gebied van het VEN en het IVON gesitueerd overeenkomstig waar momenteel de Hoge Heide gelegen is. Dit is genaamd "De Kleine Netevallei ten noorden van Lier." Verder ten noorden, ter hoogte van de Kleine Nete ligt het habitatrichtlijngebied "Valleigebied van de Kleine Nete met brongebieden, moerassen en heiden". Zuidwestelijk van het perceel is er een ander habitatrichtlijngebied gesitueerd waar dat het fort van Kessel gelegen is: "Historische fortengordels van Antwerpen als vleermuizenhabitats". Het perceel betekent een strategische meerwaarde op vlak van connectiviteit tussen boscomplexen (deels SBZ en VEN). Dit project kadert binnen de klimaatprogramma’s van het Strategisch project Kleine Nete van het Departement Omgeving.
2. Kevin Spiessens, Bosuitbreiding Heikenstraat, Herentals
Dit project betreft een lokaal bosuitbreidingsinitiatief met ecologische, ruimtelijke, recreatieve en maatschappelijke meerwaarde, deel uitmakend van een ruimere gewenste structuur, het naburige VEN-gebied (een groot boscomplex). De bebossing vormt een bijkomende buffer tegen verstoring. Het project kadert binnen de klimaatprogramma’s van het Strategisch project Kleine Nete van het Departement Omgeving.
3. Rik De Coster, Bebossing Hairgracht, Bonheiden
Het betreft een lokaal bosuitbreidingsinitiatief met maatschappelijke/recreatieve meerwaarde. Het project kadert binnen het Strategisch project Oriom - Open Ruimte in het Mechels Rivierenlandschap van het Departement Omgeving.
4. Gemeente Meerhout, Bebossing Engstraat
Het betreft een lokaal bosuitbreidingsinitiatief met maatschappelijke/recreatieve meerwaarde. Het betreft een uitbreiding van de omliggende bestaande bossen.
Laureaten Projectoproep 2023
Bos+ Vlaanderen vzw, Bosuitbreiding Wingevallei (Holsbeek)
De projectpercelen grenzen zowel in het noorden als in het zuiden direct aan bestaande waardevolle valleibossnippers en grenzen direct aan het SBZ “Valleien van de Winge en de Motte met valleihellingen”. De site ligt in het gebied waar voorheen het historische “Vrouweperckbosch” lag, dat toebehoorde aan de vlakbij gelegen Abdij Vrouwenpark. Het gaat over een significante ecologisch en ruimtelijk verantwoorde bosuitbreiding (natuurgebied volgens Gewestelijk RUP “Afbakening regionaalstedelijk gebied Leuven”) als onderdeel van een bovenlokale natuurlijke structuur en draagt bij tot instandhoudingsdoelen. Het bos kan ook een bufferende functie uitvoeren ten opzichte van de aangrenzende autosnelweg.
Laureaten projectoproep 2022
1. Opslag en Distributie Ter Haeghe NV: Bebossing weilanden rond Magiplant site
Dit project wil een stadsbos met ecologische, ruimtelijke, recreatieve en maatschappelijke meerwaarde realiseren en maakt deel uit van Regionaal-stedelijk gebied Mechelen. Het projectgebied sluit op aan op het Mechelse natuurgebied Kauwendaal, de zuidelijke bossen zijn deel van het Stadrandbos Kauwendaal, beschreven in het in openbaar onderzoek zijnde GRUP Regionaal-stedelijk gebied Mechelen. Op meso-landschapsschaal verbindt de bebossing het tussengebied verder tot een robuust groen netwerk en fungeert het als schermbos voor de R6 (ring rond Mechelen). Het project maakt deel uit van het werkingsgebied van het strategisch project ORIOM (Open Ruimte in en om Mechelen).
2. Wanda Pollet: Ecologische bosuitbreiding IJskelderweg
Dit project ligt in habitatrichtlijngebied (Bossen van de Vlaamse Ardennen en andere Zuidvlaamse bossen BE2300007 - sluit aan op actueel boshabitat 9130 en 91E0). De geplande bebossing versterkt de bestaande boskern en maakt die robuuster en gunstiger voor alle bosgerelateerde soorten. Het project versterkt de gewenste ecologische structuur en draagt bij tot natuurdoelen.
3. Wanda Pollet: Ecologische bosuitbreiding Hoelmanstraat
Dit project ligt in habitatrichtlijngebied (Bossen van de Vlaamse Ardennen en andere Zuidvlaamse bossen BE2300007). Een deel van het natuurgebied binnen dit project is ook VEN. De geplande bebossing sluit aan op actueel bos en maakt het robuuster en gunstiger voor alle bosgerelateerde soorten. Het project versterkt de gewenste ecologische structuur en draagt bij tot natuurdoelen.
4. Bos+ Tierra vzw: Bosuitbreiding Baasbergbeek
Dit project ligt in habitatrichtlijngebied (Hallerbos en nabije boscomplexen met brongebieden en heiden - BE2400009). De percelen zijn volledig opgenomen in zoekzone voor boshabitats (9130 en 91E0) en sluiten aan op bestaand boshabitat 91E0 in SBZ-H). In het natuurgebied ligt het VEN-gebied De Vallei van de Zuunbeek en zijlopen – 507. Omdat de bestaande bossen relatief smal zijn, zal door bosuitbreiding een grotere robuustere bosstructuur gecreëerd worden. Dit project versterkt de gewenste ecologische structuur en draagt bij tot natuurdoelen.
5. Bos+ Tierra vzw: Bosuitbreiding Bufferbos
Dit project draagt door middel van de gerealiseerde bosuitbreiding bij tot de realisatie van meer toegankelijk groen in de Vlaamse Rand rond Brussel. De bebossing wordt voorzien in een sterk verstedelijkt gebied. Door deze bebossing wordt het bestaande stapstenen-netwerk tussen het natuurgebied De Wolfsputten (westzijde R0) en de boscomplexen Taborberg (Dilbeek) en het Scheutbos (Molenbeek) (Oostzijde R0) versterkt.
6. Rudy Carbonelle: Bosuitbreiding Volkegembos
Dit project ligt in habitatrichtlijngebied (Bossen van de Vlaamse Ardennen en andere Zuidvlaamse bossen BE2300007). Beide percelen liggen grotendeels in zoekzone voor boshabitat (9120, 9130, 9190). De geplande bebossing versterkt de bestaande boskern en maakt die robuuster en gunstiger voor alle bosgerelateerde soorten. Dit project versterkt de gewenste ecologische structuur en draagt bij tot natuurdoelen.
7. Ordina Belgium NV: Uitbreiding Pijnven
De projectpercelen zijn omgeven door het domeinbos Pijnven (een aaneengesloten natuurgebied van 3.306ha, waarvan 548 ha in VEN) en maken deel uit van Bosland. Het betreft een significante ecologisch en ruimtelijk verantwoorde bosuitbreiding als onderdeel van een bovenlokale natuurlijke structuur.
8. Kempens Landschap: Speelbos Frijthout
Dit project is een lokaal bosuitbreidingsinitiatief met maatschappelijke/recreatieve meerwaarde. Het kadert in het landschapspark Frijthout.